Kemik İliği Nedir ve Faydaları Nelerdir?
19 Haziran 2024

Kemik İliği Nedir ve Faydaları Nelerdir?

Kemik iliği, büyük kemiklerin ortasında bulunan, süngerimsi ve yumuşak bir dokudur. Tıp dilinde, Latincede "medulla ossea" olarak bilinir. Bu dokunun içinde, hayatımız boyunca yeni kan hücreleri üretilmesini sağlayan hematopoetik (kan yapıcı) hücreler bulunur. Bu hücreler, kan yapan kök hücrelerden oluşur ve sürekli olarak bölünerek çoğalırlar.

Kemik İliği Türleri

İnsan vücudunda iki tür kemik iliği bulunur: sarı ilik ve kırmızı ilik.

  • Sarı ilik: İçinde çok fazla miktarda yağ hücresi bulundurduğu için sarımsı bir renge sahiptir.
  • Kırmızı ilik: Kırmızı ve beyaz kan hücreleri ile kan pulcuklarının üretildiği yerdir. Bilimsel bir ifadeyle, akyuvar, alyuvar ve trombosit üretim merkezidir.
Yetişkinlerde ve Yeni Doğanlarda Kemik İliği

Medulla ossea, yetişkin bir insanın toplam ağırlığının yaklaşık %4'ünü oluşturur; bu da yaklaşık 2,600 gram yapar. Yeni doğanlarda ise tüm kemik ilikleri başta kırmızıdır. Zaman geçtikçe bazıları sarı iliklere dönüşmeye başlar. Yetişkinlerdeki 2,600 gramlık kemik iliğinin yarısı sarı, diğer yarısı ise kırmızı kemik iliğidir.

Kemik İliğinin Yerleşimi
  • Kırmızı kemik iliği: Göğüs kafesi, kaburga ve omur kemikleri, kafatası ve kürek kemiği gibi yassı kemiklerde bulunur.
  • Sarı ilik: Kol ve bacak kemikleri gibi uzun kemiklerin orta kısımlarında bulunur.
Olağanüstü Durumlar ve Kemik İliği

İnsan vücudunun aşırı miktarda kan kaybetmesi gibi olağanüstü durumlarda, sarı kemik iliği kırmızı kemik iliğine dönüşebilir. Dokuda kanser gelişmesi veya verem gibi bir enfeksiyon hastalığı sonucu ilik yerini kaybedebilir ve bu durum, kan hücrelerinin (alyuvar, akyuvar, trombositler) üretimini sekteye uğratabilir.

Kemik İliği Hastalıkları ve Tedavi

Kemik iliğinde, kan hücrelerinin sebep olduğu bir kanser türü de vardır ki bu hastalığa lösemi denir. Lösemi gibi kemik iliğiyle ilgili veya o bölgede gelişen hastalıkların tespiti için kemik iliği muayenesi uygulanır. Bu muayene sırasında lokal veya genel anestezi yapmadan sorunlu yerler tespit edilebilir.

Olası bir rahatsızlık tespit edildiğinde, kemoterapi ve radyasyon tedavisi, ilikte çok hızlı bölünen kanserli hücreleri öldürür. Ancak bu işlem sırasında kişinin kendi bağışıklık sistemine de zarar vererek zayıflamasına yol açar. Zaten radyasyon hastalığı semptomlarının pek çoğunun sebebi, zamanında zarar görmüş kemik iliğidir.

İlik Nakli

Birinin hematopoetik kök hücrelerini alıp uyumlu bir başkasına verirseniz, eklediğiniz hücreler otomatikman iliğe geçip bulunduğu yerde kan üretmeye başlar. Bu işlem, halk dilinde ilik nakli veya ilik değiştirme operasyonu olarak geçer.

Sizden Gelen Sorular / Yorumlar

İlk soruyu siz sormak istermisiniz?

Soru Sor / Yorum Yap

şifre

Çok Okunanlar

İlik Özellikleri ve Görevleri

İlik Özellikleri ve Görevleri

İlik Bağışı Ameliyatı

İlik Bağışı Ameliyatı

Haber Bülteni

Popüler İçerik

Kemik İliği Ödemi Nasıl Tedavi Edilir?

Kemik İliği Ödemi Nasıl Tedavi Edilir?

Omur İlik Nedir ve Görevleri Nelerdir?

Omur İlik Nedir ve Görevleri Nelerdir?

İlik Kanseri Belirtileri ve Tedavisi

İlik Kanseri Belirtileri ve Tedavisi

İlik Çorbası Tarifi ve Malzemeleri

İlik Çorbası Tarifi ve Malzemeleri

Kemik İliği Biyopsisi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Kemik İliği Biyopsisi Nedir ve Nasıl Yapılır?