İlik Donörü Belirtileri ve Tedavisi
15 Mayıs 2024 Çarşamba

İlik Donörü Belirtileri ve Tedavisi

İlik Donörü, Kemik İliği naklinde, hastaya kök hücrelerini veren kişiye donör adı verilir. Bir insanın donör olabilmesi için hastayla uyumunun olması gerekir. Allojenik nakil uyumlu vericinin değeri Bir allogeneik naklin başarılı olmasında bağışıklık sistemi değerli bir rol alır. Bağışıklık sistemi normalde bakteri ya da virüs gibi bedene yabancı olan her şeyi yok ederek sağlıklı kalmamızı yardımcı olur. Normal çalışan bir bağışıklık sistemi başka kişilerden gelen hücreleri de yabancı olarak tanımlar. Hasta ile verici arasında yakın bir doku uygunluğu yok ise alıcının bağışıklık sistemi yeni kök hücrelerini yabancı olarak tanımlar onları yok eder. Buna da gretfin reddi ismi denir ve verilen hücrelerin başarısız kalmasına yol açabilir. Nakil öncesi tedavi kemoterapi ve veya radyasyon tedavisi ile bağışıklık sisteminin büyük kısmını yok edildiği için bu duruma pek rastlanmaz. Oluşabilecek diğer bir engel de verici hücrelerin kendi bağışıklık hücrelerine yaptıklarında, oluşan yeni bakteri ve virüs hastadaki hücreleri yabancı olarak tanımlaması kendi yuvalarına karşı düşman olarak gösterebilmeleridir. Bu tip davranışlara graft-versus-host rahatsızlığı da denir. Verilen kök hücreler nakil yapılan hastanın bedenine doğru saldırır. Bu sebeple mümkün olduğunca en uygun verici bulunabilmesi için her türlü çaba gösterilir. Diğer donör faktörleri hekimin sizin için birkaç tane fazla olası yetişkin verici bulursa, içlerinden birini seçmek için diğer tüm faktörler dikkate alınacaktır.


Doktorunuz ayrıca ilik donörü için donörün

  • Cinsiyetine
  • Yaşına
  • Kan grubuna
  • Boyuna
  • Kilosuna
  • Donör kadınsa kaç kez hamile kaldığına
  • Donörün sitomegalovirüs (CMV) testinin pozitif çıkıp çıkmadığına da bakabilir.
Eğer hekiminiz sizin için birden fazla uygun uyumlu kordon kanı ünitesi bulur ise ünitenin boyutunu değerlendirecek ve içlerinde en fazla kan yapıcı hücre olan üniteyi seçecektir. Uygun bir uyumun bulunması binlerce olası değişik doku tipi kombinasyonu ihtimali vardır. Bu durum da tam bir eşleştirmeyi imkânsız hale getirebilir. Antijenleri kalıtsal geçiş gösterir. Bir verici aranmasına özellikle hastanın kardeşlerinden başlanır, bunlar mümkünse aynı anne-babaları olan kardeşler olmalıdır. Bir kardeşin tam uyum gösterme şansı yaklaşık 4'te 1'dir. Bir kardeşten iyi bir uygunluk bulunmaması halinde, araştırmalar iyi bir uyum sağlama olasılığı düşük olmasına rağmen anne ve baba, yarı kardeşler yani babası veya annesi farklı kardeşler ve teyze, hala, amca, dayı çocukları yani kuzenler gibi uzak akrabalara doğru sürdürülür. Artık eşler, akrabalık bağı olmayan diğer bireylerden de daha iyi birer verici adayı olarak görülür. Hiçbir akraba uygun bulunmazsa, araştırma genel halka doğru ilerletilir. Ne kadar az olasılık olarak görülse de bir yabancıdan da iyi bir uygunluk gösteren verici olabilir. Bu işleme yardımcı olmak için kemik iliği nakil için kayıtları olan kişiler kullanılır. Bu kayıtlar, hastalar ve gönüllü donör arasında eşleştirme yapmaya yararlar. Günümüzde, kök hücre nakline ya da ilik nakline gereksinim duyan insanların yaklaşık yarısında uygun verici olarak akraba olmayan vericiler bulunabilir. Bir insanın doku tipine bağlı olarak, pek çok başka uluslararası kayıt sistemi bulunur. Ama akraba olmayan bir verici bulmak haftalar ya da aylar sürebilir. Bir tek uyum için çok ama çok sayıda kaydın gözden geçmesi gerekebilir.


İlik donörüaraştırması ne kadar zaman alır?


Yetişkin vericileri seçmek ve test yapmak birkaç ay ya da daha fazla zaman alır. Bir kordon kanı ünitesi bulmak ve getirtmek ortalama iki hafta kadar zaman alır. Araştırma ve seçim sürecini anlamak beklerken ki korkunuzu azaltmaya yardımcı olabilir. Araştırma zamanında doktorlarınız arasında haberleşme nakil merkeziniz bir yandan sizin için donör ya da kordon kanı ünitesi ararken, siz de büyük bir özenle bakım için aile doktorunuza döneceksiniz. Sizin, aile hekiminizin ve nakil doktorunuzun birbiri ile iletişim halinde olması gerekiyor. Siz beklerken, hastalığınızda veya sağlığınızda bir değişiklik olursa, aile doktorunuzla birlikte nakil doktorunuza açıklama yapmalısınız. Doktorlarınız sizin için en iyisine karar vererek naklin ertelenmesine karar alabilirler. Sizin için en önemli olan nakil operasyonu gerçekleştiğinde mümkün olduğunca çok sağlıklı olmanızdır.

İlik Donörü Yorumları

İlk yorumu siz yapmak istermisiniz?

Yorum Yap

Çok Okunanlar

Haber Bülteni

Popüler İçerik

İlik Nakli Nedir? ve Nasıl Yapılır

İlik Nakli Nedir? ve Nasıl Yapılır

Kemik İliği Biyopsisi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Kemik İliği Biyopsisi Nedir ve Nasıl Yapılır?

Kemik İliği Aspirasyonu Nedir?

Kemik İliği Aspirasyonu Nedir?

Kemik İliğinin Faydaları Nelerdir?

Kemik İliğinin Faydaları Nelerdir?

Kırmızı Kemik İliği Türleri ve Özellikleri

Kırmızı Kemik İliği Türleri ve Özellikleri